HKZ, ISO 9001 of ISO Healthcare? Aan u de keuze!

• Op 6 juli 2009 publiceerde de vereniging Iso in de zorg een nieuwsbericht waarin zij stelt dat "de Raad voor Accreditatie onlangs heeft besloten het beleid uit 1997 (die kort gezegd een monopoliepositie toekende aan HKZ) te heroverwegen op grond van nieuwe Europese richtlijnen. Waar het op neer komt is dat per 1 januari 2010 alle belemmeringen voor ISO-certificering zullen verdwijnen."
• Op 2 september 2009 stellen Klink en Bussemaker in een brief over vermindering van regeldruk: "Zorgaanbieders zouden samen met cliëntenorganisaties en zorgverzekeraars voortvarend uitvoering moeten geven aan de normen voor verantwoorde zorg. Deze normen zijn leidend. Het past daarom niet in onze visie om certificering verplicht te stellen."
• Op 3 september 2009 publiceert Skipr het bericht dat het ministerie van VWS de instellingssubsidie voor de stichting HKZ tot 2013 volledig afbouwt.
• In december 2009 publiceert het keurmerkinstituut dat organisaties die onder een HKZ-schema vallen sinds 1 januari 2010 ook een geaccrediteerd ISO 9001-certificaat kunnen verwerven.
• Onlangs onthief de Stichting HKZ haar certificatie-instellingen (CI's) van de contractbepaling die hen verbiedt om andere dan HKZ-certificaten uit te geven.

En zo kwam het dat ik een beleidsafdeling van een grote stads-GGD onlangs kon adviseren om over te stappen van HKZ naar ISO.

Een belangrijk verschil tussen ISO 9001 en HKZ is dat ISO meer vrijheidsgraden kent dan HKZ. In vakjargon: ISO is 'principle-based' en HKZ 'rule-based'. Herkent u zich maar ten dele in het HKZ-deelschema dat voor uw afdeling geldt? Heeft u last van de hoeveelheid bureaucratie die gepaard gaat met HKZ-certificering? Dan biedt de overstap van HKZ voor ISO voor u misschien ook kansen.

Het is makkelijker dan u misschien denkt. HKZ is immers gestoeld op de ISO-normen. Zonder iets te veranderen aan uw kwaliteitssysteem kunt u deze dus ook ISO-certificeren. Het enige dat u hoeft te doen is een conversiematrix op te stellen waarin u duidelijk maakt welke onderdelen in uw kwaliteitssysteem verwijzen naar specifieke delen van ISO. De voordelen van ISO gaan pas echt voor u werken, als u de overgang naar ISO aangrijpt voor een vereenvoudigingsslag. Ik adviseer u om dat in nauw overleg met uw CI te doen. Zo voorkomt u teleurstellingen en inhoudelijke discussies wanneer uw systeem geaudit wordt.

Momenteel wordt er door diverse partijen in de zorg gewerkt aan een nieuwe norm: ISO Healthcare. Volgens velen zal deze norm beter toegesneden zijn op de zorg dan ISO 9001. Schrikken de abstracte ISO-termen u af, dan is het verstandig om de publicatie van ISO healthcare af te wachten.

HKZ, ISO of (in de toekomst) ISO Healthcare: de keuze is sinds kort aan u. En dat is winst. Voor uw organisatie, de medewerkers die dag in dag uit ondervinden wat er voor nodig is om goede zorg te leveren en die continue te blijven verbeteren en voor de cliënt of patiënt.